bir garip oldum

Bir yaban yemişini görmek endemik bir bitkiyi görmekle eşdeğer bir etki yaratıyor bende. Tek yıllık bitkiler eğer dar yayılışlı endemik veya endemik değillerse hayatlarına devam edebilme şansına bir nebze de olsa sahipken çalı ve ağaçlar insan etkisine daha fazla maruz kalıyor. Örneğin bu bölgedeki toprak kullanımı, arazi satın alındığında Beko adı verilen bir araçla içine […]

sarılıcı

Tavşan memesi’nin (Ruscus acuelatus) bir yaprağın yüzünde bitmiş gibi görünen kırmızı meyveleri var ama öyle derli toplu değil. Dala öykünen bir yaprak bu. Çocukken aklımı en çok kurcalayan bitkilerden biriydi, küçük bir mucizeye bakarak kalma duygusunu bugüne kadar getirdim, meğerse Silcan’a doğru uzayan bir ipin ucuymuş elimdeki. Kimin aklına gelir Silcan’ın kıpkırmızı meyvelerini, Tavşan memesi’nin […]

çoban kavutu

Erhan Tuzlacı’nın ‘Türkiye’nin Yabani Besin Bitkileri ve Ot Yemekleri’ kitabında bitkinin verilen tek adı “Brejka şıvanan”. İsmin aktarıldığı yöre; Malatya. Türkiye Bitkileri projesinde de “Şıvanan otu” (Silene conoidea) olarak geçiyor. Epeyi kıvrandım ne olduğunu anlayana kadar. Kürtçe bir isim Şıvan; “Çoban” anlamına geliyor. Brejka da “kavut”. Yani Çoban kavutu. Kavut, buğdayın kavrulması ve öğütülmesiyle elde […]

bir daha hiç

Bir daha hiç göremeyeceğimi bilsem başında beklerdim. Bu cümleyi o kadar fazla bitki için kurdum ki. Yerin yüzü sürekli değişiyor. Çivit otu, Ballıbaba, Mor çiçek, Nevruz otu, Kumacık otu, Livar otu hep gitti. Değişime, dönüşüme amenna. Ama nasıl gitti Gölge Andız Otu (Inula conyzae)? Bir kök bitki, binlerce tohum yapacak gibiydi. Yanına, yöresine baktım. Dağı […]